Tussen loyaliteit en potentie

Wat betekent loyaliteit eigenlijk?
Loyaliteit is simpelweg:
- Er zijn voor iemand
- Je woord nakomen
- Respect tonen
- Niet zomaar weglopen als het moeilijk wordt
Loyaliteit is niet:
- Jezelf verliezen
- Blijven terwijl het niet goed is
- Alles verdragen uit schuld of angst
Als ik naar mezelf kijk, ben ik altijd loyaal geweest.
Ik ben niet perfect en ik heb weleens gehandeld buiten mijn eigen waarden en normen.
Maar juist daardoor weet ik hoe belangrijk loyaliteit voor mij is.
Al sinds de kleutergroep was ik degene die opkwam voor mijn vriendinnen.
Beschermen, er zijn, rekening houden met iemand — voor mij voelde dat nooit als iets bijzonders, maar als iets vanzelfsprekends. Respect tonen, door ook de ander te zien.
Maar loyaliteit heeft ook een andere kant.
Want soms, als je te lang blijft geven, raak je jezelf een beetje kwijt.
In mijn vorige relatie was ik loyaal, ondanks de problemen. Omdat ik geloof dat je jezelf niet ter schande moet zetten. Dat je iemand geen reden wilt geven om jou iets te verwijten.
Maar ergens onderweg besefte ik: loyaliteit zonder grenzen, kost je jezelf.
Wat ik ook om me heen zie, is dat mensen die in een relatie zitten die niet goed gaat,
het steeds moeilijker vinden om loyaal te blijven.
Niet omdat ze het niet willen, maar omdat ze emotioneel al afstand hebben genomen.
En toch…
zit er ook iets anders in loyaliteit.
Het vraagt daadkracht. Om trouw te blijven aan je woord.
Aan een belofte die je ooit hebt gemaakt.
Maar misschien betekent echte loyaliteit ook dat je eerlijk durft te zijn.
Hoe moeilijk dat soms ook is voor de ander.
Het gaat niet alleen om een relatie, maar ook om werk, je sociale leven en de mensen met wie je te maken hebt.
Ik vind het altijd bijzonder als mensen zeggen:
"Ik laat mezelf pas echt zien als ik je vertrouw."
Want jezelf zijn — of dat nu meteen is of pas na een paar maanden —
betekent ook loyaal zijn aan jezelf. Dat betekent niet dat iedereen toegang heeft tot jouw leven.
Maar wel dat je jezelf niet aanpast. Dat je eerst iets afsluit, voordat je verdergaat.
Dat je kijkt naar wat nog in jou zit —
oude pijn, onverwerkte stukken —
en daar verantwoordelijkheid voor neemt.
Omdat je anders niet alleen jezelf, maar ook de ander tekortdoet.
De laatste tijd denk ik ook anders over het woord potentie.
Het klinkt mooi — "ik zie veel potentie in je" —
maar soms voelt het alsof het meer zegt over de ander dan over mij.
Alsof het een manier is om je te vormen naar wat zij voor ogen hebben.
Alsof je pas "goed genoeg" bent als je voldoet aan dat beeld.
Ik heb keuzes gemaakt in mijn leven
die niet echt van mij waren.
Keuzes die pasten binnen een ideaal,
maar niet binnen mijn eigen aard.
En uiteindelijk loopt dat altijd spaak. Omdat je niet gebouwd bent om iemand anders zijn visie te dragen.
Wat ik heb geleerd, is dat ik het mezelf makkelijker of moeilijker kan maken.
Trouw zijn aan mezelf is iets kostbaars geworden.
Dat betekent niet dat ik me nooit aanpas.
Maar ik zie het leven, en contact met anderen, meer als een soort samensmelting —
een plek waar je samen het beste naar boven haalt,
zonder jezelf te verliezen.
Wat ik nu bewust loslaat,
is het idee dat ik overal controle over moet hebben.
Het leven komt zoals het komt.
Zolang ik er vrede mee heb.
En misschien is dat wel waar het echt om draait:
Dat we allemaal een innerlijk kompas hebben. En dat het aan ons is om daarnaar te luisteren.
